BREDA/TERNEUZEN - Het landschap van Zuidwest-Nederland gaat radicaal veranderen. Het platteland zal verder verstedelijken. Meer dan ooit zal de economie het aanzicht van het landschap bepalen. De natuur wordt teruggedrongen in 'reservaten'.
"We moeten het niet op krampachtige
wijze proberen tegen te houden. Het beste is om het proces goed te sturen."
Aan de vooravond van het jaar 2000 vroeg BN/DeStem landschapsdeskundige
dr. Thijs Caspers een analyse van het landschap in de Delta en een kijkgaatje
naar de toekomst. Tegelijkertijd begint in deze krant een serie over de
voortdurende evolutie van dat landschap.
Caspers, historisch ecoloog, verbonden aan de stichting Het Noordbrabants
Landschap: "Zeeland kent nu een geordend landschap, pareltjes van
steden en dorpen. Noord-Brabant is rommelig. Dat chaotische tref je ook
in Zeeuws-Vlaanderen. Als geheel heeft het zuidwesten een grote charme
met natuurgebieden. Tegelijkertijd voel je de dreiging: het dichtslibben
van het landschap."
Het is dringen in Nederland, het wordt dringen in de Delta. De ruimte die
Nederlanders nodig hebben om te wonen en te werken is de laatste vijfentwintig
jaar verdubbeld. Wie neemt er nog genoegen met een na-oorlogse woonkamer
van vier bij vijf? De Raad voor Volkshuisvesting Ruimtelijke Ordening en
Milieubeheer beschouwt Nederland als 'een stad met groene longen in Noordwest-Europa'.
Volgens sommige planologen is de toekomst van Zuidwest-Nederland nu al
in de Randstad te zien.
Hoe Nederland kan worden, toont de inzending van Nederland voor de wereldtentoonstelling
Expo 2000 in Hannover. Die inzending bestaat uit een gestapeld landschap:
duinen op de tweede verdieping, bos op etage drie. Het staat symbool voor
het ruimtegebrek in Nederland.
Caspers omschrijft de komende veranderingen als: "Autonome processen
die nauwelijks te keren zijn. Je merkt hoe in Europa het economisch zwaartepunt
zich naar het zuiden verlegt en nu over Noord-Brabant schuift. De strijd
tegen de mestberg zal het landschap spectaculair veranderen."
De schokschaduwen van de economie zorgen in ons landschap soms voor het
effect van een aardbeving, waarbij hele dorpen van de kaart verdwijnen.
Claims op de open ruimte jagen de grondprijzen fel omhoog. In Zeeland zijn
de grondprijzen in vijf jaar verdrievoudigd tot 7 gulden 50 per vierkante
meter. In WestBrabant vragen boeren voor HSLgrond zelfs dertien gulden
per vierkante meter.
Vraag aan Caspers: Kan West-Brabant zich permitteren een van de laatste
groene longen, Moerdijkse Hoek, op te offeren? "Eerlijk gezegd: nee.
Maar je zult zien dat het toch gebeurt. De oude boerennatuur wordt een
heimwee-landschap."
Reageren op dit artikel? Stuur een e-mail aan redactie@bnstem.nl