Minnertsga, 9 september 2006
Door Dirk Kuiken en Trudy Oldenhuis
Honderden elektrische apparaten zijn gisteren in en rond Minnertsga kapot gegaan nadat een stroomstoot van bijna 300 volt door het elektriciteitsnet joeg. Bij elektriciteitswinkels in Sint Annaparochie en Minnertsga liep het storm met klanten die hun kapotte televisies, magnetrons en dvd-spelers kwamen brengen. Vooral nieuwe adapters voor mobiele telefoons waren niet aan te slepen.
Bij technisch bureau Zonderland in Minnertsga stond de telefoon roodgloeiend nadat gisterochtend rond negen uur een stroomstoot het dorp en de omliggende streek trof. Tientallen klanten belden met de vraag om de elektrische storing op te lossen. "De zekeringen van veel cv-ketels en ook de modems van computers zijn doorgebrand", zegt Angela Terpstra van het installatiebedrijf. Zelf merkte ze dat er iets aan de hand was toen de tl-verlichting in de zaak luidruchtig begon te brommen. "En later op de dag ging het alarm ineens spontaan af."
De hoogte van de spanning op het elektriciteitsnet rond Minnertsga liep gisterochtend op tot bijna 300 volt. Normaal is dat 220 volt. De stroomstoot duurde twintig minuten. Lang genoeg om veel elektrische apparaten het loodje te laten leggen, vertelt monteur Johannes Jasper van elektronicawinkel Meijer Expert in Sint Annaparochie. "De warmte loopt langzaam op en plop, dan is het in een keer voorbij. Veel mensen hebben het niet eens in de gaten. Van de buitenkant zie je er maar weinig van." Volgens de monteur zijn alleen apparaten die aan stonden door de stroomstoot onklaar geraakt. Wasmachines zijn gespaard gebleven, die maakten alleen veel meer toeren dan normaal. Wie geen extra apparaten aan had staan, had weinig last van de stroomstoot. Niet iedereen in de getroffen streek was daardoor gistermiddag op de hoogte van het incident. "Stroomstoot? Ik haw niks fernommen, wat is der gebeurd dan?", vraagt Afke Stienstra uit Sint Annaparochie. "Fiel mar, myn koelkast en friezer dogge it noch."
Even verderop was het wel raak. "Mijn man was aan het stofzuigen en ineens begon het te stinken," vertelt Trijntje Hoekstra."Hij zei ineens: de stofzuiger is stuk. Ik zei: dat kan niet, maar 't was wel zo." Ze heeft de Nuon al wel gebeld, maar kon geen schadeclaim indienen. "Dan moest ik van hun weer iemand anders bellen, en dan weer een andere man en dan weer een ander. Ze hebben al wel gezegd dat ze alleen de dagwaarde zullen vergoeden. Nou, dan krijg je niet veel natuurlijk."
Bij slagerij Tadema aan de Beuckelaerstraat begaf de weegschaal het plotseling en ook de kassa's van de Aldi bleven hangen. "Maar we hadden niet eens door dat het van de stroomstoot kwam. Even later was alles weer normaal", vertelt caissière Ineke Rienks.
Veel landbouwers hadden gisteren ook hinder van de storing. "Bij ons waren de ventilators voor de koeling van de aardappelen en ook de stortbak defect", vertelt Kinke Hoogterp van de Oudebildtdijk. Ze is op het moment met haar man druk aan het oogsten. "Het is jammer dat het in zo'n drukke tijd gebeurt, maar je kunt er niks aan doen natuurlijk. Ik kan trouwens ook niet meer internetten, komt dat ook daardoor?"
Aan de andere kant van Minnertsga, in Ried ligt bij filtertechniekbedrijf Riedex de productie voor een groot deel stil. De plasmasnijmachine en een laserbrander zijn door de stroomstoot kapot gegaan. "De laser gong hast yn de hens. Dat wie wol even skrikken", vertelt directeur Ada Banga. Haar bedrijf maakt afzuiginstallaties voor houtverwerkende firma's. "It is in ferfelende tastan. Wy hawwe in folie orderportefeuille dat dit betsjut in stagnaasje yn de produksje". Banga hoopt dat maandag de plasmasnijder weer kan worden gestart.
De oorzaak van de stroomstoot is nog niet duidelijk, zegt woordvoerder David Uitdenbogaard van energiebedrijf Nuon. Volgens hem is er in het besturingsgedeelte van een schakelstation in Minnertsga een storing geweest waardoor het voltage is opgelopen. "Dat besturingselement zorgt er normaal voor dat de spanning op het net 230 volt is en bij bedrijven die krachtstroom gebruiken 380 volt."
Gedupeerden kunnen hun schade melden bij netbeheerder Continuon, een onderdeel van Nuon, aldus Uitdenbogaard. "We moeten nog bekijken hoe we met de schadeclaims omgaan, maar laat een ding duidelijk zijn. Wij vinden dit heel vervelend voor onze klanten. We zullen daarom met een goede oplossing komen."
Bron: Leeuwarder Courant
Foto: LC/Catrinus van der Veen