Rembrandt schiep beelden met de middelen van zijn tijd. Vierhonderd jaar na zijn geboorte geven kunststudenten met moderne middelen hun kijk op de schilder. Dat doen ze in films van iets minder dan zeven minuten - 400 seconden om precies te zijn. Morgen te zien op het Bildt.

Zet jonge mensen aan het werk met Rembrandt en ze bevrijden de grote schilder meteen van de stoflaag van vier eeuwen die op zijn nagedachtenis is neergedaald. Ze volgen zijn spoor van de drukke stad Amsterdam naar de uitgestrektheid van het Bildt, de reis van een verliefde jonge kerel naar zijn meisje in Sint Annaparochie. Ze proberen bij een medium zijn geest op te roepen. Of ze laten hem zien als een hedendaagse populaire kunstenaar, wiens werk commercieel wordt uitgebuit met slimme marketingstrategieën.

Deze en andere benaderingen van de vier eeuwen geleden geboren Rembrandt Harmenszoon van Rijn komen morgen voorbij op het Rembrandt 400 Seconden Festival, van 14 tot 22 uur in Ons Huis in Sint Annaparochie. De Bildtse hoofdplaats heeft een bijzondere band met de schilder, die zich in 1634 in de Van Harenskerk verbond met zijn Saskia Uylenburgh. Hij heeft Sint Annaparochie zelfs een keer getekend: kunsthistoricus Ben Broos herkende het dorp in een schets uit 1633, op de achterkant van een ander werk.

Bij de viering van Rembrandts geboortejaar moeten ook jonge mensen worden uitgedaagd om creatief mee te doen, werd vorig jaar geopperd in de Kulturele Raad op 't Bildt. Studenten van hbo-opleidingen kunst, film, pop en nieuwe media in het hele land werden opgeroepen om hun filmische kijk op Rembrandt en/of Saskia te geven. In 400 seconden rond.

NIEUW BILDTS     FILMFESTIVAL DAAGT     KUNSTSTUDENTEN UIT

Twintig teams waagden een poging. Elf kregen hun inzending tijdig af - hoewel ze maar van april tot september hadden. De jury die de elf films aan een eerste oordeel heeft onderworpen, is zeer verrast over het resultaat, zegt Loet Hin. "En razend enthousiast. Over de verscheidenheid in benadering, in interpretatie, in onderwerpkeuze."

Loet Hin - "half Bildtker, half Amsterdammer" - is bij het festival betrokken namens de Stichting Jan Hin, genoemd naar wijlen zijn vader. Jan Hin (1898-1958) bouwde als experimenteel cineast een bescheiden oeuvre op in de jaren dertig, veertig en vijftig. Zijn zoons hebben vorig jaar een boekje over hem uitgebracht en staan nu met de Bildtse Kulturele Raad aan de basis van het filmfestival. Ze willen er een tweejaarlijkse wedstrijd voor jonge filmmakers van maken. Loets broer Kees Hin is cineast en vormt de jury samen met vakgenoten Ernie Damen en Henk Penninga, kunstdocent Fred Thoolen en Belvédère-directeur Thom Mercuur. Dit gezelschap bepaalt wie de festivalprijs van €2500 krijgt. Bezoekers mogen stemmen voor de Bildtse publieksprijs van €400 en verder is er nog de Jan Hin-aan-moedigingsprijs van €150.

NHL-studenten Nienke Vrenegoor en Daniël van den Berg laten in 'Deo volente' een vertrouwde Rembrandt zien, compleet met schildersbaret. Hij overdenkt zijn leven terwijl hij aan zijn laatste schilderij werkt. Bij Jurien Rosevink en Sieneke Toering (CHN Leeuwarden) is Rembrandt geen schilder, maar fotograaf. Hij maakt zich klaar om een avond te gaan werken. In een discotheek komt hij ene Saskia tegen.

De twee geliefden die elkaar vinden - en uit het oog verliezen - staan centraal in 'Saralfeo' van Femke Booij, Thomas Niekel, Dieuwertje Tromp en Vera West. De Amsterdamse kunststudenten mengen moderne beelden met oude sfeerplaatjes. Hun studiegenoten Floor Hoevers en Shirley Hunt reizen in 400 seconden van Amsterdam naar Sint Annaparochie. 'Het ware verhaal van Rembrandt en Saskia' wordt uit de doeken gedaan door Geja van Urk (NHL). Zij vermengt 'gewone' beelden met animatietechnieken.

Jelien Veenstra van de Academie voor Popcultuur heeft ook gekozen voor animatie. Ze laat zien 'Hoe Rembrandt liep' en vat zijn levensverhaal samen. Hoe Rembrandt liep is gissen, maar hoe hij er uitzag is af te leiden uit zijn zelfportretten. Althans: hoe hij zichzelf zag, of wilde laten zien. Maar in hoeverre laten mensen zichzelf zien? Daarover gaat 'Zelfportret' van Sacha Gertsik en Ernest Mistiaan (Rietveld Academie): zelfbeschouwing, maskers en clowns.

Eelco Wagenaar en Jeroen Windhorst van dezelfde academie hebben zich afgevraagd hoe Rembrandt er anno 2006 voor zou staan. In een fictieve documentaire onder de titel 'Really Rembrandt' zetten ze hem neer als een jonge vent met gevoel voor business, die met zijn atelier de kunstwereld verovert. Namens kantoor Van Rijn onderhandelt hij met zijn opdrachtgevers.

In 'Transman' voert Monika Kackovic van de Rietveld Academie een andere zakenman op: dokter Nicolaes Tulp, door Rembrandt geschilderd terwijl hij zijn studenten anatomieles gaf. Kackovic maakt van hem een hedendaagse chirurg die economisch gezien succesvol opereert. Hij is bezig een ombouwoperatie uit te voeren.

Twee andere inzendingen zoeken het in de geestenwereld. Brigitte Spiegeler van de Haagse kunstacademie laat de geesten van Rembrandt en Saskia al mijmerend door hun oude huis dwalen. Laurence Aëgerter van de Rietveld Academie daarentegen schakelt een medium in, om de geest van de schilder in de andere wereld aan te roepen. In 'Een man van een bepaalde lengte' gaat het medium aan de slag met afbeeldingen die met Rembrandt te maken hebben. Zo krijgt ze een foto van de Van Harenskerk, waar Rembrandt en Saskia elkaar het jawoord gaven. De vrouw leest de kaarten en vertelt wat ze 'doorkrijgt' over de man in kwestie. Die had zelf wel een ander medium om latere generaties te bereiken: de schilderkunst.

FEDDE DIJKSTRA