![]() |
|||||||||||||
|
|
|||
![]() |
Frans Nieuwenhuis | Naar de boeren! Kinderuitzendingen in de Hongerwinter In de hongerwinter van 1945 werden naar schatting 50.000 kinderen vanuit de hongerende grote steden van het westen uitgezonden naar het platteland (waar nog voldoende voedsel was) van voornamelijk Groningen, Friesland, Drenthe en Overijssel. Frans Nieuwenhuis, die zelf als jochie van Den Haag naar Friesland werd uitgezonden, heeft het onderwerp uitvoerig bestudeerd. Op een boeiende, gedegen manier beschrijft hij alle details van die uitzending. Als titel koos hij: Naar de boeren!; ‘dat kind gaat naar de boeren’ betekende destijds: het mag en kan gaan naar waar nog voedsel voorhanden is... De publicatie beschrijft de eerste ideeën om kinderen op het platteland onder te brengen en hoe die plannen door kerken, gemeenten en bedrijven, maar ook door de wanhopige ouders zelf, gerealiseerd werden. Het boek behandelt in detail hoe de kinderen naar de noordelijke en oostelijke provincies vervoerd werden: gestouwd in scheepsruimen en vrachtauto’s een in treinen, vanwege de beschietingen vrijwel altijd ’s nachts reizend, soms van vijf tot wel tien dagen lang onderweg. Maar ook op de fiets, of lopend in groepen van twintig kinderen; lopen van Amersfoort tot Zwolle kostte vier tot vijf dagen. Het was die winter bitterkoud en erg nat .... Tenslotte gaat het boek in op het leven op het platteland: de eerste angstige weken vol heimwee, het dagelijkse leven in de pleeggezinnen, de schaarse contacten met ‘thuis’ en de bevrijding. Tot slot worden de naoorlogse contacten tussen de pleeggezinnen en de uitgezonden kinderen beschreven, contacten die doorgaan tot op de dag van vandaag. In de eerste jaren na de oorlog waren die tijdens vacanties, verjaardagen en huwelijksfeesten; nu betreft het vooral begrafenissen. In een aantal bijlagen wordt een onderbouwing gegeven van het aantal uitgezonden kinderen en wordt gepoogd te achterhalen waar het geld voor die uitzending vandaan kwam. Het boek is gebaseerd op persoonlijke contacten met tweehonderd destijds uitgezonden kinderen die nu allen boven de zeventig zijn , op gegevens uit ruim twintig archieven en op verhalen uit meer dan honderd gedenkboeken en artikelen. Het bevat veel aangrijpende citaten. Naar de boeren! is ook een ode aan de 50.000 pleeggezinnen die de kinderen destijds geheel belangeloos hebben opgevangen en een onvergetelijke tijd op het platteland hebben bezorgd. Dat niet alleen: het wil ook een eerbetoon zijn aan allen die die kinderverhuizing mogelijk maakten: de organisatoren, de reisbegeleiders, de scheepskapiteins en vrachtwagenchauffeurs, de helpers onderweg en zeker ook de ouders die met de moed der wanhoop hun kinderen met onbekende bestemming lieten vertrekken. Het eerste exemplaar werd op maandag 3 mei door de auteur aangeboden aan Paul van Vliet, destijds ook uitgezonden 'naar de boeren'. |
||
|
|
|||
| 1e druk / 188 blz / paperback / 14 x 23 cm / € 19,50 ISBN 978 90 6100 640 4 / NUR 680 Serie: Document |
|||